Terim yükleniyor
Terim yükleniyor
Sosyal Psikoloji
Shame
Belirli bir davranıştan çok benliğin bütününün olumsuz değerlendirilmesiyle ortaya çıkan, değersizlik ve teşhir edilmişlik hissi içeren öz-bilinçli duygu.
Öz-bilinçli (self-conscious) duygular ailesinde yer alan bu olumsuz duygu, alanyazında yaygın kabul gören ayrıma göre suçluluktan değerlendirmenin odağı bakımından ayrılır: suçlulukta yargılanan belirli bir eylemdir ('kötü bir şey yaptım'), burada ise kişinin kendisidir ('ben kötüyüm'). Tangney ve arkadaşlarının derlemesine göre olayın türü ya da ihlalin herkesin önünde gerçekleşip gerçekleşmemesi iki duyguyu güvenilir biçimde ayırmaz; bu duygu daha çok başkalarının değerlendirmesine ilişkin kaygıyı, suçluluk ise eylemin başkaları üzerindeki etkilerini öne çıkarır. Suçluluğa yatkınlık empati ve onarıcı davranışla ilişkiliyken bu duyguya yatkınlık saklanma ve geri çekilme, suçu dışsallaştırma, öfke ve psikolojik belirtilerle ilişkilendirilmiştir. Çökük duruş ve bakışın kaçırılması tipik sözel olmayan göstergeleri arasında sayılır; suçluluk ve mahcubiyetten ne ölçüde ayrıştırıldığı ise kültürden kültüre değişebilir.